KURUCUOVALILAR KÜLTÜR VE YARDIMLAŞMA DERNEĞİ

Kurucuovanın Tarihi

Kurucuovanın Tarihi

KURUCUOVA'NIN TARİHÇESİ

CUMHURİYET ÖNCESİ  

            Coğrafi şartların uygun olduğu Kurucuova, tarih boyunca birçok uygarlığa sahne olmuştur. Yapılan araştırmalara göre, M.Ö. 4000 yıllarında Etiler (Hititler), M.Ö. 1500 yıllarında Frigyalılar, M.Ö. 800 yıllarında İyonlar, M.Ö. 600 yıllarında Lidyalılar, M.Ö. 446 yıllarında Persler, M.Ö. 190 yıllarında Romalılar, M.S. 395 yıllarında Bizanslar yörede egemen olmuşlardır. Kurucuova’nın tarihi, milattan önce 6000-7000 yıllarına (Neolatiki) Cilalı Taş devrine kadar çıkar. Yörede, M.Ö. 2000-1200 yılları arasında Hititler yaşamışlar. Bu yıllarda bölge, Mısır ve Asur devletlerinin zaman zaman istilasına maruz kalmıştır. M.Ö. 1200 yıllarında Frigler'e geçmii, daha sonra da Psinya adında bağımsız bir devlet kurulmuştur. VII. yüzyılında Lidyalılara, 546' da Persler'e, 333'de Büyük İskender'e, 120'de Romalılar'a, geçmiş ve uzun yıllar Bizans İmparatorluğu sınırları içerisinde kalmıştır. M.Ö 1200 yıllarnda Girigler bölgeye hakim olmuş, bunu takiben Pisinya adında bağımsız bir devlet kurularak bölge Psidya adıyla anılmıştır. VII. Yüzyılda Lidyalılar, 546’da Persler, 333’de Büyük İskender ve M.Ö. 120’de bölge Romalıların eline geçerek daha sonra Doğu Roma’nın (Bizans) hakimiyetinde kalmıştır. 
        1071 Malazgirt zaferinden sonra 1142 yıllarında Selçuklu topraklarına katılmış, M.S. 1071 Malazgirt seferinden sonra Selçuklu Türkleri’nin idaresinde kalan bölge, Anadolu Selçuklu döneminde çok önem kazanmış, Sultan Alaaddin Keykubat “Eyrinaz gezisi” mevkiinde Kubat-Abad şehrini kurarak burayı ikinci başkent yapmıştır. 
        1227 yılında, Selçuklu Sultanı Alaaddin Keykubad zamanında veziri ve aynı zanmanda mimarı olan Sadettin Köpek tarafından Kubad-Abad şehri ve Malanda Köşkü yaptırılmıştır. O tarihte yakın çevrelerde köy olarak Muma köyü, mezra olarak Belen, inönü, Çayır ve Kurucuova mezraları vardı. Buraların yapımında çevre köy ve mezralardan kişiler çalışmıştır. Bu şehir, Selçukluların ikinci başkenti olarak kullanılmıştır. Burayı bilim ve sanat merkezi haline getirmişlerdir.Kaynaklarda Kurucuova ismine ilk olarak bu tarihte rastlıyoruz. 
        Anadolu’yu 1243 yılında Moğolların istilasından sonra, Eşrefoğlu Seyfettin Süleymanbey, Süleymaniye (Beysehir’i) şehrini kurmuş, buradan bağımsızlığını ilan ederek Eşrefoğlu Beyliği’ni meydana getirmiştir. Beyliğin sınırları içinde bugünkü Afyon, Bolvadin, Emirdağ, Yalvaç, Şarkıkaraağaç, Seydişehir ve Bozkır ilçeleri de girmekte idi. Beyliğin, 65 kasabası ve 70.000 süvarilik askeri gücü vardı. Eşrefoğlu Beyliği II.Mehmet Bey devrinde Moğol komutanlarından Çobanoğlu Demirtaş, 1326 yılında Eşrefoğlu, beyliğine son vermiştir. Ancak hakimiyet Moğol kumandanlarından Eşrefoğullarına baglı İsmail Aka tarafindan devam ettirilmiştir. İsmail Aka’dan sonra hakimiyet ve istikrar bozulmuş, Beyşehir ve havalesi Hamitoğulları’nın hakimiyetine girmiştir. Hatimoğulları'ndan sonra Osmanlılar ve Karamanoğulları arasında 1374 yılından 1467 yılına kadar 20 defa el değiştirmiştir. 
        Kurucaova’nın kuruluşu, Osmanlı padişahlarından Fatih Sultan Mehmet tarafından Konya ve Karaman’ın 1466 yılında Osmanlı topraklarına katılması ile başlar. Konar-göçer yürüklerinden iskan edilen Kurucaova’nın 5-10 evle yerleşik düzene geçtiğini bazı yazılı kaynaklardan öğreniyoruz. “Beyşehir Sancağına ait 1466 tarihli Müsellim Defterinde Yenişehir Nahiyesi’nin kimi köylerinin aslında yörük olduğu samimiyetle yazılmıştır. Bu belgede, kimi köylerin yörük olduğunu dile getirirken Yenişehir (Şarköy), Pınarbaşı ve Muma köylerinden gayri köyleri kastetmektedir. Bu köyler; Bademli, Kurucaova, Yenice, İsrailler, Küre, Keçilik ve Hoyran’dır." 
        1467 yılında Fatih Sultan Mehmet, Beyşehir'i kesin olarak Osmanlı devleti sınırları içine almıştır. 1467 yılında Fatih Sultan Mehmet zamanında Beyşehir, Sancak Merkezi olmuş, Kubad-Abda şehride Beyşehir Sancağına bağlanmış ve Şehir Köyü (Şarköy) adını almıştır. Zaman içerisinde bölge, Karamanoğulları ile Osmanlılar arasında defalarca el değiştirmiş, nihayet 1476 yılında Fatih Sultan Mehmet Han tarafından kesin olarak Osmanlı hakimiyetine katılarak Karaman Eyaleti’nin bir sancağı yapılmıştır. Sancak merkezine Seydişehir, Bozkır, Şarkıkaraağaç ve Ilgın kazaları bağlanmıştır. 
        1481 yılında II. Beyazıd zamanında Beyşehir Gölünün batısındaki yedi köye Yenişehir (Yenişar veya Şehir-Şar) nahiyesi deniliyordu. Yenişehir nahiyesine bağlı bu köyler şunlardır: Hoyran (Gölyaka), Ulucaova (Kurucaova), Bademli (Yenişarbademli), Pınarbaşı, Yenice, Şarköy ve Emirler. Mezra olarak: Malanda, Karaada, Belen ve Ağaras vardı. Kurucaova, bu tarihte de Yenişehir nahiyenine bağlı bir köy olarak görülmektedir. O tarihte köyde 45 hane, 100 nüfus ve tımarı olduğu belirtilmektedir. Kurucaova'ya, bu tarihten sonra çevre köylerden ve diğer yörelerden göçerek yerleşenler olmuştur. Kurucaova köyüne göçen sülalelerden bazıları ve geldikleri yöreler: Ecevitler; Antalya yöresinden, Naimler; Şarkıkaraağaç yöresinden, Mucuklar ve Kocaomarlar; Malanda mezrasından, İpekler; Ağaras mezrasında, Karakuzular; Belen mezrasından göçerek yerleşmişlerdir. Kurucaova köyünün ilk yerleşim yeri, bugünkü Aşağı Mahalle'dir. O tarihte Kurucaova köylüsü, hayvancılık ve tarımcılıkla uğraşıyordu.. 
         1583 yılında Sultan III. Murat’ın emriyle Mustafa Bin Ahmed’in eminliği ve Kadri Bin Muhammed’in katipliği ile hazırlanan “Beyşehir Sancağı İcmal Defterinden” edinilen bilgilere göre; “III. Murat devrinde 1583 yılında Karaman vilayetine bağlı Beyşehir Sancağı bulunuyordu. Sancağa Beyşehir ve Şeydişehir olmak üzere iki kaza ve Yenişehir, Kaşaklı (Yeşildağ), Yalasun (Yaylasun), Cezire, Gurgurum (Gökçimen), Bozkır, Göçü, Kıreli olmak üzere dokuz nahiye bağlı bulunuyordu. Yenişehir Nahiyesinin merkezi ise Yenice köyü idi. Nahiyenin en önemli köyleri: Kurucuova, Bademli, Hoyran, Şehirköy, İsrailler, Küre, Keçilik, Pınarbaşı, Muma ve Yenice dir. Mezraları ise: Karaada, Karagöz Pınarı ve Malanda'dır. 16. yüzyılda bu nahiyeye, Beyşehir Sancağı'na ulaşımın zor olması nedeniyle Beyşehir kadısı tarafından Naib (Kadı vekili) gönderilmiş ve yönetilmiştir.

        Katip Çelebi, 1635 yıllarında yazdığı Cihannuma kitabının 618. sayfasında; “Şehir Köyü tabir edilir üç köydür” denildiği, adından bahsedilmeyen Kurucaova, Bademli, Yenice ve Hoyran Köylerinin 5-10 haneden meydana geldiği, yaşamlarını hayvancılığa dayalı olarak sürdürdükleri anlaşılıyor. Nahiyelerin 17. yüzyıl ortalarındaki durumunu Katip Çelebi şöyle anlatır. “Kaşaklı Beyşehri şimal-i garbisinde mabeyni bir merhaledir. Göl kenarında mutassıl beş on pare karye ve kazadır. Hafta bazarı durur. Yedi sekiz pare kayesinde Yenişehir derler. Göl kenarında olup Anamas Dağı bununla anın arasına düşer ve Yenişehir'de Alaaddi eserleri var. Şehir köyü tabir ederler üç köydür ve bunda azim çam keresteleri kesilir. Anamas Dağından bir azim su inüp göle dökülür.” 
        1682 yılında, Beyşehir Sancağının Sancak beyi olan Katırcıoğlu’nun emri ile Kaşaklı Nahiyesi Kadısı tarafından Kurucuova köyüne Arpalık ve Kuruova mevkii toprakları verilmiştir. 
        Beyşehir, 1810 yılında Konya vilayetine bağlı bir kaza olmuştur. 
        1830 yılında Şehir Köyündeki halk tamamen dağılmış, bunlar Kurucaova, Muma ve çevre köylere göçerek yerleşmişlerdir. 
        1853 yılında Kurucaova köyünde büyük bir yangın olmuştur. Bu yangın sırasında köyün yarısı yanmıştır. 
        1909 yılında Anamas Dağlarından toplanarak Köyün batısından geçip Beyşehir Gölüne dökülen Kuduz Çayı’nın (Ardıç Deresi) taşması sonucu, 72 hane yıkılmıştır.

CUMHURİYET DÖNEMİ

    1920 yılından önce Konya Vilayeti Mutasarrıfı olan Isparta, 1920’den sonra Konya Vilayeti’nden ayrılarak yeni bir vilayet merkezi olarak kurulmuş, Şarkıkaraağaç'da bu vilayete bağlanmıştır. Bademli, Yenice, Pınarbaşı ve Muma Köyleri verdikleri dilekçe üzerine Beyşehir Kazası’ndan ayrılarak tekrar Şarkıkaraağaç’a bağlanmış, Kurucuova ve Hoyran köyleri de Beyşehir Kazası’nda kalmışlardır. 
        1932 yılında köyde yine büyük bir yangın olmuş ve 148 hane, tamamen yanmıştır. Bu yangından sonra köye yeni bir mahalle (Yeni Mahalle) eklenerek, imar planı da devletçe yapılmıştır. Kurucuova Köyü, bu tarihten sonra Aşağı Mahalle (Eski Mah.) ve Yukarı Mahalle (Yeni Mah.) olmak üzere iki mahalle kurulmuştur. 
        Cumhuriyetin ilk yıllarında, idari olarak Beyşehir ilçesinin Üzümlü Bucağına bağlı olan Kurucuova Köyü, daha sonra Beyşehir ilçesi Merkez Bucağına bağlanmıştır. 
        1934 yılında Köye imece yoluyla ilkokul yapılmıştır. 
        1936 yılında Köye, Halk odası kurulmuş ve 1951 yılına kadar faaliyetlerini sürdürmüştür. 
        1942 yılında Köye Orman İşletme Şefliği kurulmuştur. 
        1956 yılında Kurucuova Köyüne Belediyelik verilmiş ve Kasaba statüsüne geçmiştir. 
        1957 yılında Kasabaya PTT şubesi açılmıştır. 
        1960 yılında Kasaba ile Beyşehir arasında stabilize yol hizmete girmiştir. 
        1967 yılında Kasabaya ortaokul açılmış ve içme suyu getirilmiştir, Çiftçi Mallarını Koruma Derneği kurulmuştur. 
        1969 yılında Tarımsal Kalkınma Kooperatifi kurulmuştur. 
       1972 yılında da Kasabaya Elektrik getirilmiştir. 
       1979 yılında Kasabaya Sağlık Ocağı Tabibliği açılmıştır. 
        1980 yılında Kasabaya Lise açılmıştır. 
        1991 yılında Kasabada Sulama Kanalı hizmete girmiştir. 
        1993 yılında Kasabanın stabilize olan yolları asfaltlanmış ve Tarım Kredi Kooperatifi kurulmuştur. 
        1995 yılında Kasabadaki Kurucuova Ortaokulu, eğitimin sekiz yıla çıkarılması ile Kurucuova İlkokulu ile birleşmiş ve Kurucuova İlköğretim Okulu olarak eğitime devam etmiştir.


Bu bilgiler Hemşehrimiz Hasan Ozantürk(Şaşı) nın Kurucuova Turizm ve Tanıtım Kitabından alınmıştır.

KURUCUOVA
64x64

Kurucuovanın Tarihi

Devamı...
64x64

Coğrafi Konumu

Devamı...
64x64

Şehitlerimiz

Devamı...

Etkinlik Takvimi

Foto Galeri

  • Deneme Kategori Başlığı 6
  • Deneme Kategori Başlığı 5
  • Deneme Kategori Başlığı 4
  • Deneme Kategori Başlığı 3

Videolar

  • Miraç kandili proğramımız basında
  • Regaip kandilini hemşerilerimizle birlikte idrak ettik.
  • Deneme Video Başlığı 2
  • Deneme Video Başlığı 1